hoogbegaafd creativiteit

Creativiteit is intelligentie die plezier heeft, 4 soorten creativiteit

Wat is creativiteit, wat doet creativiteit met je en hoe voel je je als je creatief bezig bent? Alle antwoorden vind je in dit blog.

Wat is creativiteit

Albert Einstein deed een prachtige uitspraak: “Creativiteit is intelligentie die plezier heeft”.

Is creativiteit aangeboren of aangeleerd (nature of nurture)? Mensen vinden het erg knap dat ik hen bewust maak van het feit dat zij creatief zijn. Maar wat is nu creativiteit en kan je zelf ook beoordelen of en hoe creatief je bent?

Creativiteit is een enorm pakkend talent

Zoals je weet gebruik ik voor een talentenanalyse de TMA-methodiek. Deze meet niet alleen welke aanleg je voor creativiteit hebt of wat je zou kunnen, maar ook wat jouw diepste drijfveer is, en met een score van 1 tot 9 wordt ook het niveau van je competentie gemeten. 

TMA omschrijft creativiteit als: originele of nieuwe ideeën en oplossingen kunnen bedenken; invalshoeken vinden die afwijken van de gevestigde denkpatronen. 

Een creatief persoon heeft de focus op grote lijnen, is innovatief en flexibel in zijn denken en werkwijze, (soms slordig).

Wat betekent het als je creatief bent

Een creatief persoon gelooft in zijn eigen vermogen en heeft het lef om met vindingrijke en ongewone oplossingen te komen. Een creatief persoon is onafhankelijk van geest.

Een creatief persoon heeft grote verbeeldingskracht en bedenkt originele oplossingen. Creatieve oplossingen kunnen bij voldoende ruimte en weinig regels of systemen binnen een organisatie leiden tot innovatieve oplossingen en producten. 

Bij te veel structuren, onvoldoende ruimte om out of the box te denken verdampen de creatieve ideeën en komt het niet tot innovatieve oplossingen, modellen en producten.

Welke creatieve vaardigheden zijn er?

Creativiteit uit zich niet altijd in het gemakkelijk oplossen van problemen. We kennen allemaal wel een schilder of muzikant die met verschillende materialen en methodieken een mooie compositie maakt. 
Een elektricien of een ICT-programmeur zet zijn creatieve talent in om een oplossing te vinden voor een functioneel probleem. Hij analyseert, spoort het probleem op en lost het op een praktische manier op.

Vier soorten creativiteit

Ik liet mij inspireren door het boek ‘Krachtig met KernTalenten’ en vond vier soorten creativiteit.

  1. Functionele creativiteit
  2. Esthetische creativiteit
  3. Mentale creativiteit 
  4. Oplossen abstracte problemen 

Functionele creativiteit

Functioneel creatief betekent dat iemand voor een functioneel probleem creatieve oplossingen kan vinden.

In combinatie met analytisch vermogen zorgt dit voor creaties door bijvoorbeeld een monteur, orthopedisch chirurg of een programmeur.

Wanneer iemand functioneel en esthetisch creatief is kan hij nuttige, mooie en originele dingen bedenken en maken. 

Oplossen van abstracte problemen

Iemand die creatief is in het oplossen van abstracte problemen, is resultaatgericht en bedenkt voor veel problemen een oplossing.

Esthetische creativiteit

Esthetisch creatief betekent dat iemand de handen uit de mouwen steekt om mooie dingen te maken. Zo iemand heeft vaak waanzinnige ideeën en maakt iets met prachtige kleuren en bijzondere vormen. Zo zie je soms de prachtigste kostuums in fantastische stoffen en kleuren. 

Mentale creativiteit 

Iemand die mentaal creatief is kan wegzweven en eindeloos reflecteren. Die persoon blijft ideeën creëren en fantaseren over van alles en nog wat. Niets is te gek.

Ben ik creatief?

Het antwoord is ja. Dit is concreet gemeten in de TMA Talentenanalyse. Het blijkt dat ik veel aanleg heb voor creativiteit en de scores wijzen uit dat dit talent goed is ontwikkeld. Ik scoor nl. hoog op creativiteit, out of the box denken en zeer hoog op analytisch vermogen, veelzijdigheid en oplossingsvermogen. Dit zijn allemaal talenten die meewerken aan het creatieve proces.

Praktisch houdt dit voor mij onder andere in dat ik

  • graag en makkelijk schrijf
  • goed ben in het bedenken van oplossingen voor een niet functioneel probleem
  • mijn creativiteit gebruik bij het ontwerpen van modellen en methodieken
  • out of the box oplossingen zie
  • graag kleurige kleding draag met altijd een knipoog in kleur/ stijl/ stof of een accessoire
  • mijn cliënten wil begrijpen en tijdens de gesprekken de verbanden zie en daarop doorvraag. Ik onthoud de antwoorden die de ander geeft en koppel gedurende het gesprek terug wat ik (tussen de regels door) zie, voel en hoor. De ander antwoordt op mijn vragen en brengt zijn eigen waarden, visie en ideeën ter tafel. Hierdoor krijgt hij meer focus en duidelijkheid, wat resulteert in een concrete richting of koers.

Is het te leren?

Creativiteit is een aangeboren talent. Het is goed te ontwikkelen en makkelijk ontwikkelbaar als je onafhankelijk kunt denken en handelen en weinig behoefte hebt aan orde en structuur. 

Als ik creatief bezig ben, ervaar ik flow. Alles lijkt vanzelf te gaan, ik lijk wel een ideeënfabriek en in rap tempo komen de ideeën en oplossingen tevoorschijn. Ik word er blij van en kan heel gefocust werken.

Verbaasd over creativiteit in mensen

Ik verbaas mij er telkens weer over hoeveel creativiteit er in mensen zit. Met verschillende onderzoeken en lifestyle en interessevragenlijsten en in een gesprek maak ik creativiteit zichtbaar.

Ik sluit dit blog af met een belangrijke tip voor het ontwikkelen en uiten van jouw creatieve vermogen: ‘ Vertrouw op jezelf en durf met minder voor de hand liggende ideeën te komen’.

Wil je ontdekken hoe ik jou kan laten zien hoe creatief jij bent? Maak via de roze button een afspraak voor een gratis coaching sessie.

de herfst kijkt vooruit en blikt terug

De herfst kijkt vooruit en blikt terug

De herfst kijkt vooruit en blikt terug

21 september 2020….herfst.

De herfst kijkt vooruit en blikt terug.

Terugkijkend op een ondenkbaar scenario wat werkelijkheid werd.

De herfst ziet moeite van mensen met de anderhalve meter afstand.

De herfst voelt het verdriet van de nabestaanden van COVID-19 doden.

De herfst ruikt de ontsmettingslucht van handhygiëne.

De herfst voelt de onzichtbare angst voor quarantainemaatregelen van verpleeghuisbewoners.

De herfst hoort de zorgen van het ziekenhuismanagement over het naderende griepseizoen.

De herfst blikt terug

Een half jaar geleden.

We wisten niet wat ons overkwam.

We hoorden het nieuws en zagen de minister-president, geflankeerd door de minister van volksgezondheid, welzijn en sport en de gebarentolken.

We hadden geen idee wat ons te wachtend stond maar toch….

Gingen de scholen dicht, stonden de kantoren leeg, sloten de kerken, was er geen toiletpapier meer te krijgen, werd het stil in de lucht, verdwenen de files.

Sloten de restaurants, de sportscholen, de zalencentra, onze kapsels veranderden en de IC’s waren overbelast.

Diepe sporen zijn in mensenlevens getrokken. 

En nu ervaren we, deze eerste herfstdag, nog steeds de intense impact van de COVID-19.

Wat voorheen zo gewoon leek gaat opeens niet meer. Diepe wonden zijn geslagen.

De herfst blikt terug

Zomer

Augustus en juli waren mooie, ogenschijnlijk gewone, zomermaanden.

Het was normaal zomerweer, maar dat was het enige normaal deze zomer?

Buitenlandreizigers pakten vaker de auto, vliegtuigen werden gemeden, vakantiegangers ontdekten met open mond de schoonheid van Nederland.

Stranden werden afgesloten voor Duitsers en Nederlanders die wilden recreëren.

Sporters trokken massaal naar buiten, de persconferenties waren even uit het vizier, de terrassen waren niet meer leeg, de kinderen waren weer zes weken thuis, het verplegend personeel kwam tot rust.

Het straatbeeld met mondkapjes werden een soort gewoon.

Juni

Door de bijzonder warme junimaand leek het ….

Of er iets uitgebrand moest worden. 

Iets dat niet in deze wereld, in de mensheid thuishoorde…..

Maar het lukte niet, de ziekenhuizen bleven vol.

Mei

In mei kwam de realiteit hard binnen. Te beginnen met de oorverdovende stilte op 4 mei op de lege Dam. 

Scholen en restaurants blijven dicht, sporten en grote evenementen bezoeken zat er niet in. 

April

April werd de gewenningsmaand.

Thuiswerken, lesgeven en de lieve vrede bewaren…. respect voor alle moeders en vaders!

De veerkracht van ondernemers werd op de proef gesteld

De lucht werd weer blauw en het water kraakhelder.

Maart

Maart 2020 was de maand van de waarheid.

De waarheid die we niet konden geloven maar die langer dan een half jaar zou duren.

Klappen voor de zorg was een klein gebaar, maar alleen klappen en een bonus van 1000 euro is onvoldoende voor een gezonde gezondheidszorg.

De herfst blikt terug

Het leek zo gewoon, maar dat was het niet.

In de verpleeghuizen hangt nog de angst voor sluiting nog in de gangen.

In de oefenruimtes bij fysiotherapeuten hijgen de COVID- 19 patiënten.

Horeca-eigenaren krabben zich achter de oren hoe ze zonder de prijzen te verhogen kostendekkend kunnen draaien.

Ondernemers moeten zichzelf laten zien, durven niet, blijven twijfelen, hebben geen focus en voelen de angst.

Regeringsleiders bluffen, sussen of leven met hun onderdanen mee.

De anderhalve meter is bijna niet te hanteren. 

Het voelt ook niet goed.

Het hart van oma’s en opa’s scheurt doormidden. Het voorheen zo gewone knuffelen lijkt nu voorgoed voorbij….

De herfst blikt terug

Wat is normaal… het nieuwe normaal?

21 september 2020 een dag om nooit te vergeten, herfst in het nieuwe normaal dat nooit went.

De herfst blikt terug

Ziet gezinnen die zich meer verbonden voelen.

Hoort vaders zeggen: “deze thuisperiode had ik nooit willen missen”.

Voelt de dankbaarheid van overlevenden van de COVID- 19.

Ziet mensen aarzelend bewustere keuzes maken.

Hoort het zingen in openlucht kerkdiensten.

Voelt de stilte van de totstandkoming van de transformatie die op gang is gebracht.

Ziet een positieve ontwikkeling in het hebben van oog voor kleine dingen.

Oefent nieuwe woorden als: teststraat, intelligente lockdown, outbreak managementteam, coronakapsel en lockdownkilo.

De herfst proeft tussen de regels door dat elk mensenleven is veranderd.

De herfst kijkt vooruit

10. Ziet tieners met meer online vrienden waar ze plezier mee maken.

20. Stimuleert twintigers die hun studie nog steeds online moeten volgen.

30. Voelt mee met de dertigers die veel meer tijd voor hun gezin hadden maar die rouwen omdat het thuislesgeven hun kinderen zo goed deed en dit nu niet meer mag.

40. Luistert naar verhalen van veertigers die voor balans tussen werk- en privé kiezen en bewuste loopbaankeuzes maken.

50. Ziet verhuisbewegingen van vijftigers die doelbewust kiezen voor meer kwaliteit van leven.

60. Hoort van zestigers die minder gaan werken en eerder met pensioen gaan.

70. Ziet zeventigers op hun elektrische fiets geen anderhalve meter afstand houden.

80. Is verwonderd over de vitaliteit van mentaal en lichamelijk gezonde tachtigers die zich, met hart en ziel voor maatschappelijke doelen sterk maken. 

90. Luistert naar de levenservaringen van negentigers die herinneringen uit de tweede wereldoorlog ophalen.

100. Is verwonderd over de dankbaarheid van de honderdjarigen die soms hoofdschuddend terugkijken.

De herfst kijkt vooruit

Ziet de positieve invloed van het afgelopen half jaar.

Ziet minder vliegbewegingen en wordt blij van de schonere lucht.

Hoort van de bezinning op wat er echt toe doet in het leven.

Voelt de saamhorigheid en verbinding tussen mensen.

Ervaart de dankbaarheid in het samenzijn van kerkgangers.

Ruikt de herfstgeuren in het schonere bos.

Hoort het respect van Nederlanders voor de regering.

Leest over de diversiteit van meningen over de COVID- 19 aanpak.

De herfst kijkt vooruit

Laat de herfstkleuren schitteren en geeft ons de laatste zonnestralen van 2020.

Ziet ondernemers opstaan, hun business veranderen en kansen grijpen.

Hoort dat mensen terugverlangen naar de blauwe lucht van april, mei en juni 2020.

Knikt instemmend naar de continue lesroosters op de scholen.

Is blij met de flexibiliteit van bedrijven over thuiswerken.

Is dankbaar voor de rust die prikkelgevoelige mensen mogen ervaren.

Heeft er vertrouwen in dat mensen komende winter innovatief en creatief blijven.

Is trots op de mogelijkheden die gezien worden om maatschappelijke bestemmingen te vinden voor leegstaande kantoren.

Hoort dat er minder discussies ontstaan over mondkapjes.

Is verwonderd over de transitie die zich in kerken aandient.

Ziet mogelijkheden voor rendabele online evenementen.

Is blij met minder files, schonere lucht en minder verkeersongevallen.

Is dankbaar voor de overheidsmaatregelen voor werkenden, werkzoekenden en ondernemers.

De herfst kijkt vooruit

Is belangstellend naar de toepassing van de nieuwe dingen die mensen het afgelopen voorjaar leerden.

Moet glimlachen om kapsels die een half jaar geleden not done waren, maar nu lijken te passen.

Heeft respect hoe de overheid communiceert en de crisis hanteert.

Is dankbaar met het meeleven van het koninklijk huis.

Is blij met de horecaondernemers die zich innovatief opstellen.

Is verheugd over de waardering van vitale beroepen zoals kappers, het zorgpersoneel, de doventolken.

Volgt met belangstelling innovatieve mensen en bedrijven en zij die zich belangeloos voor anderen inzetten.

Rouwt mee met nabestaanden, maar ziet hen weer moedig opkrabbelen om het leven in nagedachtenis aan hun geliefden voort te zetten.

Is blij met de operaties en medische onderzoeken die weer plaats kunnen vinden.

Voelt de dankbaarheid voor de volle supermarktschappen.

Huppelt enthousiast mee met de buitensporters.

Heeft respect voor de COVID- 19 overlevenden en hun familie die dagelijks strijden tegen de gevolgen van wat hen overkwam.

Heeft er moed op dat elkaar omhelzen binnen afzienbare tijd weer kan.

Is dankbaar voor de AANDACHT die mensen voor elkaar kregen.

Weet zeker dat er niets zonder bedoeling gebeurt.

Geniet van de aarde die ruimte krijgt om te zijn hoe ze bedoeld is. Ruimte voor herstel en harmonie in mens en economie.

De herfst

Schenkt ons haar mooiste herfstkleuren.

Kijkt vol verwachting uit naar de persconferentie waar meegedeeld wordt dat alles weer ‘normaal’ wordt.

Weet zeker dat niets meer is zoals voorheen.

Is ontroerd omdat elk mens meer besef heeft van een hogere betekenis in zijn leven.

Wenst iedereen geluk, zegen en gezondheid.

Nb.

In plaats van de herfst kan je ook ik lezen.

Wil je mij helpen deze overdenking zoveel mogelijk te verspreiden? Zodat er een intensere bewustwording, saamhorigheid en innovatie tot stand komt?

Dank je wel! 🙏.

© 2020 Unique Personal Branding – Larinda Bok

21 september 2020

Kennis met mij maken? Stuur een mail.

Hoogbegaafden coach

Vijf soorten coaches, hoe hoogbegaafden er vier kunnen saboteren en hoe dat werkt

Hoogbegaafden kunnen vanuit perfectionisme en de neiging tot volledigheid in gesprekken flink door blijven gaan of provoceren. Ze zijn enorm autonoom en hebben vaak een aversie tegen oefenopdrachten. Welke coach prikt daar doorheen en kan er tegenop?

Als het goed is kent de coach zichzelf en weet wat hij te bieden heeft. Toch zijn er coaches die beslist niet met hoogbegaafde volwassenen willen/ kunnen werken. Zij raken ontmoedigd, geïrriteerd, overbetrokken of ze worden onzeker. Wat is wel een goede coach voor hoogbegaafden.

Vier soorten coaches

Elke coach, hulpverlener of therapeut reageert verschillend op hoogbegaafdheid. Ik onderscheid vijf coaches.

  • de onzekere coach
  • de geïrriteerde coach
  • de ontmoedigde coach
  • de overbetrokken coach
  • de zelfbewuste coach

Welke hoogbegaafden coach kies ik

Een hoogbegaafde volwassene komt met een hulpvraag bij een coach. Hij denkt: ‘ik ben slim, autonoom en snel, niemand maakt mij wat’. Hij voelt zich opgewonden of ervaart juist stress of faalangst. In het coachproces bedenkt de cliënt bij reflectieve vragen van de coach, creatieve oplossingen en wil snel weer verder.

Dit geeft hem een kick en zelfwaardering. Dat hij op deze manier zijn coachdoelen niet behaalt, boeit hem op dat moment minder.

Coaches kunnen op verschillende manieren reageren op het gedrag van hoogbegaafde volwassenen. Hieronder lees je een aantal situatieschetsen.

De onzekere hoogbegaafden coach

De onzekere coach gaat met de hoogbegaafde volwassene in gesprek en denkt: ‘die is snel, ik kan niet tegen de intelligentie op. Hij denkt te snel voor mij, dat kan ik nooit bijhouden. Bovendien zijn zijn problemen erg complex’. De coachgesprekken stagneren omdat de coach geen tegenwicht kan bieden.

De coach wordt onzeker en gaat mee in het gedrag van de cliënt. De coach kan ook vermijdend gedrag vertonen en om te pleasen meegaande en vriendelijke uitspraken doen.

De cliënt voelt zich gewaardeerd en geaccepteerd, maar krijgt ook minder opbouwende feedback van de coach. Door de ervaren waardering, krijgt de coach ook waardering terug en ontstaat een vicieuze cirkel. De therapie gaat stagneren door wederzijdse bekrachtiging.

De cliënt ervaart geen voldoening van de coaching. Hij voelt zich toch niet écht gehoord en op den duur voeren onbegrip, frustratie en stress de boventoon. Hij wordt ongeduldig en verbreekt de samenwerking met de coach.

Regelmatig spreek ik hoogbegaafde volwassenen die wel vier coaches hebben gehad en daar gefrustreerd over zijn. Niemand kon de vinger op de juiste plek leggen. Daarom vragen zij mij hen een spiegel voor te houden.

De geïrriteerde hoogbegaafden coach

Wanneer een hoogbegaafde volwassene zich als een uitzondering, raar en buitenstaander ziet, ervaart hij veel faalangst, frustratie en stress. In een gesprek met een coach die zich snel irriteert, gaat de hoogbegaafde zijn voorkeursgedrag vertonen en bedenkt creatief allerlei oplossingen waarmee hij tegen de coach ingaat. Er volgt een wederzijdse uitwisseling van kritiek op elkaar.

De coach denkt: ‘wat een eigenwijze wijsneus, hij weet alles beter. Op deze manier jaagt hij ook zijn eigen omgeving tegen zich in het harnas. Ik ga die narcistische persoonlijkheid eens een toontje lager laten zingen‘.

De hoogbegaafde voelt deze gedachten en ziet in de non-verbale communicatie de irritatie van de coach. Hij wordt ongeduldig, raakt gefrustreerd en voelt zich afgewezen. De coachrelatie gaat teniet en de coaching stopt. De cliënt heeft opnieuw niets bereikt met dit coachtraject.

Wat sommige sterke hoogbegaafde persoonlijkheden nodig hebben

Kortgeleden maakte ik kennis met een potentiële hoogbegaafde cliënt. Hij vroeg mij wat ik hem zou kunnen bieden.

Mijn tegenvraag was: wat heb jij nodig? Hij zei: “ik heb iemand nodig die sterker is dan ik, die mij kan kaderen en de les kan lezen.”

Ik vroeg hem: “ben ik degene die dat volgens jou zou kunnen?” Hij antwoordde: “ik zie in jou een sterke vrouw, jij kunt mij reflecteren en figuurlijk een mentale draai om mijn oren geven. Dat heb ik nodig, iemand die sterker is dan ik.

De ontmoedigde hoogbegaafden coach

Een coach die zich door autonoom, snel en ongewoon gedrag laat ontmoedigen wil zich het liefst terugtrekken. De hoogbegaafde merkt dit en ervaart een intense opwinding en gaat gedreven in op de vragen die de coach stelt.

De coach denkt: ‘wat een slimme knappe man/ vrouw. Maar hij schept problemen waar die niet zijn. Daar kan ik niet tegenop en ik kom er nooit doorheen’.

De coach raakt ontmoedigd, haakt af en wil het liefst zo snel mogelijk weg van de hoogbegaafde cliënt.

De hoogbegaafde cliënt ervaart geen waardering en acceptatie. Doch ook geen kritische feedback. Zowel de coach als de cliënt ervaren alleen maar nadelen van deze relatie en de coaching stagneert.

Door de jaren heen heb ik geleerd dat een open communicatie het beste werkt in een coachrelatie.

Wederzijds open en eerlijk bespreken wat je ziet, hoort, voelt en denkt. Daarna benoemen wat je wel wilt en wat beter kan, werkt zuiverend en helend. De coachrelatie verdiept zich en mondt uit in een waardevolle professionele relatie waar persoonlijke groei centraal staat.

De overbetrokken hoogbegaafden coach

Een overbetrokken coach wordt erg meegaand bij een autonome, snelle, slimme hoogbegaafde volwassene. Hij denkt: ‘wat een briljante man/ vrouw en wat jammer van al zijn talenten. Er zou veel meer uit kunnen komen, ik ga hem helpen’.

De overbetrokken coach gaat extra zijn best doen. Gaat pappen en nathouden en gaat volledig mee in de zelfingenomen belevingswereld van de hoogbegaafde. De hoogbegaafde cliënt ervaart acceptatie en waardering.

Meelopen op iemands levensweg

Kortgeleden zei een client: “ik wil graag dat je mij spiegelt, inzichten geeft en kadert.” Je hoeft mijn weg niet uit te stippelen, maar loop maar een stukje mee. Daar word ik blij van. Want het is mijn kracht om uit te gaan van de verantwoordelijkheid van de ander en deze te laten waar ze hoort. Ik ga ook uit van de autonomie van de ander.

Een van mijn bekende uitspraken is: “de antwoorden zitten in jezelf, je hebt alleen iemand nodig die jou de juiste vragen stelt.” Door de ander verhelderende vragen te stellen reflecteert deze op zijn gedrag en maakt concrete stappen op weg naar een zelfbewuste toekomst.

De zelfbewuste hoogbegaafden coach

Een coach die hoogbegaafdheid kent, die hoogbegaafdheid boeiend maar niet bedreigend vindt, is een gelijkwaardige gesprekspartner voor hoogbegaafde volwassenen.

Daarnaast is het van belang dat de coach de reikwijdte en diepte van hoogbegaafdheid kent en daar op een sensitieve manier op in weet te spelen.

Tegelijkertijd moet hij ook in staat zijn tegenspel te geven op intellectueel en emotioneel gebied, maar moet de cliënt niet willen overtreffen.

De coach moet bestand zijn tegen intelligente en sensitieve kritiek met een hoge autonomie van de ander. Door empathische confrontatie in te zetten bij bepaald gedrag en het voorkeursgedrag van de hoogbegaafde ontstaat een werkbare gelijkwaardige coachrelatie.

Van deze werk- en zienswijze word ik ontzettend blij en kan ik mij 100% geven. Hierdoor houdt de hoogbegaafde volwassene ook volledig eigenaarschap over zijn eigen leven en gaat hij tegelijkertijd stappen richting een positieve toekomst zetten.

Vijf soorten hoogbegaafden coaches

Nu je weet welke vijf soorten coaches er zijn en hoe je er vier kunt saboteren, kan je bewust kiezen. Wil je met mij kennismaken? Ik heb een gratis online coaching sessie voor je om jouw vragen te beantwoorden en te kijken of we een klik hebben.

Vraag hieronder de gratis online coaching sessie aan.

Dit blog is geïnspireerd vanuit het Praktijkboek hoogbegaafdheid in psychotherapie. Geschreven door Adriaan Sprey.

Wanneer ben je hoogbegaafd? Delphi-model Hoogbegaafdheid

Wanneer ben je hoogbegaafd?

Wanneer ben je hoogbegaafd? Een fundamentele vraag die veel mensen zich stellen. Dit blog geeft antwoord op veel vragen rond hoogbegaafdheid.

Wanneer ben je hoogbegaafd, een goede vraag, minder makkelijk te beantwoorden, of toch wél!

Het antwoord op de vraag: ‘wanneer ben je hoogbegaafd?’ is niet eenvoudig te geven. Om de mens in zijn totale samenhang te bekijken ben ik een fervent voorstander van het Delphi-model Hoogbegaafdheid. Dit model ziet de hoogbegaafde als meer dan een IQ-cijfer én in zijn totale persoonlijkheid in samenhang met zijn omgeving.

Niet alleen het innerlijk als statisch gegeven wordt beschreven, maar ook de wisselwerking en het samenspel tussen de hoogbegaafde en de samenleving worden in het Delphi-model Hoogbegaafdheid naast elkaar geplaatst.

In dit blog neem ik je mee in dit model. Na het lezen van dit blog heb je meer antwoorden op de vraag: ‘wanneer ben je hoogbegaafd?’.

Existentieel model

Het Delphi-model Hoogbegaafdheid is een existentieel model. Existentieel betekent zingevend, verband houdend met het menselijk bestaan. Het model schetst innerlijke kenmerken en kenmerken in wisselwerking met de buitenwereld en hoe dit alles samenwerkt.

Definitie van hoogbegaafdheid volgens het Delphi-model Hoogbegaafdheid

Om antwoord te kunnen geven op de vraag: ‘wanneer ben ik hoogbegaafd?’, formuleerden experts in hoogbegaafdheid onderstaande, knap gevonden definitie van hoogbegaafdheid.

Een hoogbegaafde is een snelle en slimme denker, die complexe zaken aankan. Autonoom, nieuwsgierig en gedreven van aard. Een sensitief en emotioneel mens. Intens levend. Hij of zij schept plezier in creëren. 

Wanneer ben je hoogbegaafd? Delphi-model Hoogbegaafdheid
Delphi-model Hoogbegaafdheid

Gestructureerd antwoord op de vraag: wanneer ben je hoogbegaafd

Om gestructureerd antwoord te geven op de vraag: ‘wanneer ben je hoogbegaafd?’, groepeer ik het antwoord in drie hoofdkenmerken. De innerlijke kenmerken, de wisselwerking met de buitenwereld en de kenmerken van het samenspel van alle facetten die met hoogbegaafdheid samenhangen.

Innerlijke kenmerken

Zijn: autonoom

‘Zijn’ wordt het beste gekarakteriseerd met autonoom, denken (hoog intelligent) en voelen (rijkgeschakeerd). Deze drie kenmerken staan aan de linkerkant in het model.

Hoogbegaafden kunnen niet anders dan hun eigen conclusies trekken. Ze blijven bij hun eigen afweging, tot zich iets aandient dat, in hun ogen, daadwerkelijk beter is.

Denken: hoogintelligent

Hoogbegaafden bezitten metacognitie, zij denken meer dan gemiddeld analytisch, denken in matrixen en op veel sporen en niveaus tegelijkertijd. Zij doorzien snel patronen, hebben een groot associatievermogen waardoor zij snel en diepgaand verbanden zien. De gedachtenstroom is afwisselend divergerend en convergerend. 

Wat een intelligentietest meet

Hoogintelligent noemen we in de volksmond intelligent, slim, schrander en pienter. Dit is wat een intelligentietest meet. 

Een intelligentietest meet echter geen verschillende dimensies en relevante niet- cognitieve kenmerken.

Zoals eerder beschreven, wordt gedrag niet alleen bepaald door het cijfer van het IQ. Er zijn meer invloedsfactoren op het gedrag van mensen. Ik noem er enkele.

  • Talenten en drijfveren van een persoon.
  • Competenties en capaciteiten van een persoon.
  • Omgeving waar een persoon zich in bevindt. 

De TMA talentenanalyse meet het spectrum van verschillende dimensies en niet cognitieve kenmerken.

Voelen: rijkgeschakeerd

Rijkgeschakeerd is het best passende woord voor de emotionele binnenwereld van hoogbegaafden. Er woelen zeer veel emoties rond in hoogbegaafden. Soms zoveel dat zij zich ervoor af moeten sluiten om, net als bij het denken, niet gek te worden. De emoties zijn heel genuanceerd en kleurrijk. Ze zijn onderling sterk verweven.

In het Delphi-model Hoogbegaafdheid staan deze persoonskenmerken van hoogbegaafdheid aan de linkerkant. Er is een wisselwerking tussen het hoogintelligente denken en het rijkgeschakeerde gevoelsleven en de autonomie heeft daar ook weer invloed op.

Kenmerken van de wisselwerking met de buitenwereld

Drie existentiële kenmerken die met de buitenwereld, de samenleving en mensen te maken hebben zijn in het rechterdeel van het Delphi-model Hoogbegaafdheid weergegeven. Het gaat hier over het willen, doen en waarnemen. 

Willen: gedreven, nieuwsgierig

Dit existentiële persoonskenmerk vertegenwoordigt het eerste deel van de beweging naar buiten. Hoogbegaafde mensen willen meestal heel veel. Ze willen van alles. En het liefst meteen, en het liefst telkens weer iets nieuws. 

Ze zijn leergierig, willen ontdekken, maar natuurlijk wel op hun eigen manier, ze zijn autonoom. Ze bijten zich vast in iets, gaan door en gaan vaak heel ver door. Ze zijn vaak erg gedreven en bijzonder nieuwsgierig. Hoogbegaafden raken gemakkelijk in een flow. Herken je dit?

Doen: scheppingsgericht

Verbonden aan het willen is het doen. Deel twee van de beweging naar buiten. Hoogbegaafden zijn altijd en met veel plezier bezig met het maken, creëren van iets. Dat kan een model zijn, een puzzel, een schilderij, een proces, een techniek, een methode, een uitvinding, een verbetering, een spel, een product en soms iets waar ze beroemd mee worden.  

Zelfs al lijken ze niets te doen, dan nog is het brein aan het scheppen: denkwerelden, structuren, verhalen, beelden. Scheppingsgericht noemen we dat. Het is een wat onbekend woord, maar het dekt wel het beste de lading.

Het doen is niet persé een voorwaarde voor hoogbegaafdheid. Niet alle prestaties, producten en wat die meer zij komen volledig uit de hoogbegaafde en landen volledig in de samenleving. De juiste omstandigheden zorgen voor de meeste ruimte voor het doen, het creëren, de scheppingsgerichtheid.

Hoogsensitief

Hoogsensitiviteit maakt een beweging naar binnen, het waarnemen. Wetenschappers ontdekten dat het neurologisch systeem, het zenuwstelsel van hoogbegaafde mensen verschilt van gemiddeld begaafde mensen. Niet zozeer fundamenteel, maar gradueel. Hoogbegaafde mensen hebben meer, dunnere en snellere zenuwuiteinden en meer en actievere synapsen. 

Bovendien hebben hoogbegaafden een brein dat op meer plaatsen tegelijk actief kan zijn. Met dit beeld in het achterhoofd kan je het brein van hoogbegaafde mensen bekijken en zien we dat het waarnemen gekenmerkt wordt door scherpte en genuanceerdheid. 

Alle zintuigen van hoogbegaafden staan altijd op scherp. Alles komt tegelijkertijd, in volle nuance, heel precies en met de volle lading binnen. Hoogsensitief noemen we dat. Er is echter wel differentiatie in hoogsensitiviteit op verschillende gebieden.

Hoogsensitief is niet één op één op hoogbegaafdheid te leggen

Ik wil wel een aantekening maken. Het is niet zo dat iedereen die hoogsensitief is, ook hoogbegaafd is. Er zijn specifieke facetten die hoogbegaafde kenschetsen, maar die hoogsensitieve mensen niet in zich hebben.

Neem a.u.b. contact met mij op als je hier voor jezelf duidelijkheid over wilt hebben. Ik vertel je er graag in een videocall meer over.

Kenmerken van het samenspel in het Delphi-model Hoogbegaafdheid

De aard van het samenspel tussen alle existentiële facetten bepalen de overige kenmerken. 

Snel

Hoogbegaafden zijn snel, zelfs héél snel; in nagenoeg alle facetten van hun existentie. Dit zou goed kunnen samenhangen met de biologische gesteldheid van het neurologisch systeem, je weet wel, die hoogsensitiviteit. 

Prikkels komen snel binnen en de emotionele wereld daaromheen is gauw geschapen. Het denken is als een supersnelle processor. De voorstelling van het product is snel in beeld en de hoogbegaafden willen snel, zeer snel weer verder.

Creatief

Hoogebegaafden zijn vaak vindingrijk, origineel, bedenken ongewone oplossingen, leggen ongewone verbanden en vinden dat ook nog eens een erg leuke bezigheid. Het geeft hen iets sprankelends, levendigs en speels. 

Dat creatieve zien we vooral ten aanzien van het denken, willen en doen.

Complex

Een hoogbegaafde zit complex in elkaar. Hij functioneert complex of aardiger gezegd: veelzijdig en kan een grote complexiteit aan. Een hoogbegaafde is allesbehalve eenvoudig. Een hoogbegaafde kan wel bescheiden zijn, maar eenvoudig in de term van simpel is hij dat zeker niet. Complex slaat op alle kenmerken, behalve op het zijn, op de autonomie.

Intens

Je kunt zeggen dat bij alle hoogbegaafden alle knoppen op tien staan en uitzetten lastig is. Alles aan hoogbegaafden is intens en van een grote heftigheid. Het intense heeft vooral betrekking op het voelen, denken en willen. 

Zet overal maar zeer, erg of uitzonderlijk voor en je begrijpt wat er bedoeld wordt.

Samenvattend: dit is hét antwoord op de vraag: ‘wanneer ben ik hoogbegaafd?

Een hoogbegaafde is een snelle en slimme denker, die complexe zaken aankan. Autonoom, nieuwsgierig en gedreven van aard. Een sensitief en emotioneel mens. Intens levend. Hij of zij schept plezier in creëren.

Herken jij elementen uit dit blog die je op jezelf kan toepassen? Wil je antwoord op de vraag: ben ik hoogbegaafd?

Weet dan dat, zoals ik schreef, een intelligentietest alleen het cijfer van je intelligentiequotiënt meet. Niet meer en niet minder. Maar jij hebt wel meer nodig om antwoord op je vraag je krijgen.

Herinner jij je nog waar ik dit blog mee begon? Een mens is meer dan het cijfer van je IQ.

Ik ben fervent gebruiker van de TMA Talentenanalyse. Deze meet je talenten en drijfveren, je de aanleg en het potentieel van je competenties en neemt de omgeving waarin jij je bevindt mee.

Desgewenst kunnen ook je capaciteiten gemeten worden door een capaciteitenonderzoek.

En nu jij! Wat betekent het antwoord op de vraag: ‘wanneer ben ik hoogbegaafd’ voor jou?

Het feit dat je tot hiertoe hebt doorgelezen is een teken dat je geïnteresseerd bent in hoogbegaafdheid. Dat is mooi en werkt positief mee aan je persoonlijke ontwikkeling. Je komt echter verder als je de juiste stappen in de goede volgorde zet.

Ik heb een vraag aan je: wil je nu eens écht weten of je hoogbegaafd bent en waar jouw talenten liggen? Investeer dan in jezelf. Bekijk in elk geval de pagina Talentenanalyse voor hoogbegaafden eens.

wat is hoogbegaafdheid?

Praat er eens met mij over door. Over hoe ik jou kan helpen in jouw persoonlijke ontwikkeling zodat je meer duidelijkheid krijgt.

Ik gun jou dat je meer zelfvertrouwen, plezier en ontspanning ervaart en dat je succesvoller gaat worden in alles wat je doet.

Ik zeg altijd: praat over je gevoelens, gedachten en vermoedens over hoogbegaafdheid met iemand met wie je een klik ervaart en die ervoor geleerd heeft. Iemand die de reikwijdte en diversiteit van hoogbegaafdheid aanvoelt en aankan en die zelf geen issues heeft.

Wil je met mij doorpraten om meer duidelijkheid te krijgen over de vraag: ‘ben ik hoogbegaafd?’.

Vraag dan een gratis coaching sessie aan. In een videocall van dertig minuten praten we door over wat maakt dat jij die vraag stelt en welke antwoorden jij zelf kunt geven.

Zoals ik vaak zeg: de antwoorden zitten in jezelf, je hebt alleen iemand nodig die de juiste vragen kan stellen.

Klik op onderstaande knop en ik neem contact met je op.

Larinda Bok

Gecertificeerd TMA Professional, geaccrediteerd NOBCO/ EMCC coach

Tel: 06 14 35 45 80

Mail: info@uniquepb.nl

Dit blog is geïnspireerd door het boek Hoogbegaafd Dat zie je zó, red/ Maud Kooijman- van Thiel. Meer info en bestellen via de link onder de boektitel.

Recensies na een talentenanalyse

Dit is thuiskomen, ik weet nu wie ik ben en wat ik kan! Mijn bedrijf is gestart!

Olga

Ik bereik meer in gesprekken dan voor dit traject. Daar word ik blij van.

Barbara

Jouw traject gaf me een unieke personal brand, een nieuw bedrijf, product en verhaal. Én ik hoef niet bang te zijn om alles wat in mij zit te laten zien.

Dirkjan
hoogbegaafd deuren openen

Hoe deuren geopend kunnen worden, door en voor hoogbegaafdheid

Wanneer mensen zich bewust worden van hoogbegaafdheid openen zich deuren die ze nooit gedacht hadden. Ik hoor vaak over een feest van herkenning. Zij voelen zich begrepen, erkend en herkennen veel intense elementen in hun ‘zijn’. Dit blog gaat over diversiteit in hoogbegaafdheid, vooroordelen en (geen) labels plakken. Lees ook hoe deuren geopend kunnen worden wanneer je erkent dat je hoogbegaafd bent.

Deuren geopend voor hoogbegaafdheid

Je vraagt je misschien af: hoe openen ongedachte deuren zich? Om meteen maar met de deur in huis te vallen: drie belangrijke aspecten dragen daaraan bij. Hieronder een opsomming en verderop uitleg over deze drie aspecten.

  1. Een positief zelfbeeld van hoogbegaafden draagt bij aan zelfvertrouwen en meer succes. Het zelfbeeld van hoogbegaafden kent velerlei schakeringen, en in de praktijk is dat niet altijd even positief.
  2. Een hoogbegaafde heeft in de praktijk veel persoonlijke overtuigingen en vooroordelen over zichzelf en zijn naasten. Iemand om in vertrouwen mee te sparren en reflecteren helpt bij het elimineren van misleidende en onterechte overtuigingen.
  3. Goede voorlichting en coaching, naast inzicht in de eigen talenten en drijfveren en het aanwezige potentieel opent deuren die men nooit voor ogen had.

Herkennen van hoogbegaafdheid

Herkenning begint bij het definiëren van hoogbegaafdheid. Een aantal bekende experts heeft een zo goed als complete verwoording van hoogbegaafdheid in een model gevat. Dit model is het Delphi- model Hoogbegaafdheid.

Definitie hoogbegaafdheid

Een hoogbegaafde is een snelle en slimme denker, die complexe zaken aankan. Autonoom, nieuwsgierig en gedreven van aard. Een sensitief en emotioneel mens. Intens levend. Hij of zij schept plezier in creëren.

Elke hoogbegaafde volwassene past natuurlijk slechts ten dele in het model. In sommige eigenschappen herkent hij of zij zich helemaal en in andere juist minder.

Dé hoogbegaafde bestaat niet

Het Delphi-model is een ideaaltypische kenschets. Net zoals dé allochtoon of dé Nederlander, bestaat dé hoogbegaafde ook niet. Toch kan men de Nederlander wel een beetje uittekenen. En de ene Nederlander zal beter in het plaatje passen dan de andere Nederlander. Zo is het ook met hoogbegaafde mensen. Hieronder vind je een foto van het Delphi- model.

Afbeelding met schermafbeelding

Automatisch gegenereerde beschrijving

Diversiteit in hoogbegaafdheid

Een en ander betekent dat een hoogbegaafde van alle in dit model genoemde kenmerken weliswaar behoorlijk wat van in huis zal hebben, maar niet van alles evenveel of extreem veel in huis hoeft te hebben.

De ene hoogbegaafde heeft bijvoorbeeld veel van het autonome en minder van het gedrevene. De andere hoogbegaafde is enorm snel, maar veel minder productief. En iemand anders is extreem creatief en uiteindelijk helemaal niet zo sensitief.

Naar mate iemand meer of minder van de persoonskenmerken van hoogbegaafdheid in huis heeft, kan je hem meer als hoogbegaafd beschouwen. Uiteindelijk is het dan zo dat, naarmate iemand van wel erg weinig persoonskenmerken iets in huis heeft, en er dan ook nog van flink wat van die persoonskenmerken niet zo heel in aanleg aanwezig is, dat we dan niet meer van hoogbegaafdheid willen spreken.

Positief zelfbeeld

Alle negatieve kenmerken van hoogbegaafdheid zijn in dit model weggestreept. Dit resulteert uiteindelijk in een weergave van een ideaaltypisch positief zelfbeeld.

Niet elke hoogbegaafde zal op elk persoonskenmerk even hard uitblinken. Maar het ideaaltypische plaatje dat door de onderzoekers is gegenereerd bestaat uit elementen die in de kern allemaal iets moois in zich hebben.

Vooroordelen over hoogbegaafdheid

Een positief zelfbeeld kan voor sommige hoogbegaafden een weldadig tegenwicht bieden tegen de negatieve stigma’s en geringschattende vooroordelen die er over hen in de samenleving de ronde doen.

Deze vooroordelen hebben veel hoogbegaafden in zekere mate- en doorgaans onbewust- geïnternaliseerd. Daarmee bedoel ik: verinnerlijkt, ze denken zelf dat de vooroordelen waar zijn.

Deuren geopend voor hoogbegaafdheid

De creatie van een positief zelfbeeld kan ook een hulpmiddel zijn bij de emancipatie van de groep hoogbegaafden als geheel. Dit is een groep die tot op heden voor een deel toch gemakkelijk miskend en soms zelf achtergesteld werd.

Ook werkgevers zien niet altijd de meerwaarde zoals innovatief talent, analytisch vermogen en grote betrokkenheid van hoogbegaafde medewerkers. Veel talent ligt voor het grijpen, maar wordt onvoldoende benut. (Met alle gevolgen als een oplopend verzuimpercentage, verminderd rendement en negatief imago als gevolg).

Positief zelfbeeld als basisvereiste voor hoogbegaafden

Een positief zelfbeeld is een basisvereiste voor alle hoogbegaafden. Zonder een positief zelfbeeld bereiken hoogbegaafden nooit, dat ze als groep een kloppend en prettig imago opbouwen. Maar los hiervan is een positief zelfbeeld absoluut noodzakelijk voor persoonlijk geluk en succes en voor acceptatie door anderen.

Dit alles geldt niet alleen voor hoogbegaafden, maar ook voor elke man, vrouw, therapeut, docent, manager en wie dan ook.

Geen labels maar deuren geopend voor hoogbegaafdheid

Sommige hoogbegaafden zitten helemaal niet te wachten op een definitie van zichzelf. Toch is het wel handig om wat preciezer te weten waarin hoogbegaafden zo anders zijn dan anderen. En deuren kunnen worden geopend voor hoogbegaafdheid!

Al is het maar omdat het de hoogbegaafden zelf kan helpen om in de samenleving wat gemakkelijker hun draai te vinden. Maar ook voor dierbare naasten en voor collega’s op het werk is het handig om te weten waarin hoogbegaafden van gemiddeld begaafde mensen kunnen verschillen.

Wat nu?

Wanneer je twijfelt of je hoogbegaafd bent en daar duidelijkheid in wilt hebben kan je een intelligentietest doen. Echter, intelligentietesten meten zelden talenten binnen afzonderlijke gebieden. De focus ligt te vaak op het cijfer waardoor talenten als creativiteit, gedrevenheid of autonomie, even belangrijke aspecten van een persoon, niet meetellen aan de belangrijke beschrijving van iemands persoonlijkheid.

Hoogbegaafdheid is namelijk maar één aspect van iemands persoonlijkheid. Echter wel een belangrijk aspect dat zonder twijfel verstrekkende gevolgen heeft voor iemands leven.

Een talentenanalyse geeft duidelijk en overzichtelijk de verschillende talenten van iemands persoonlijkheid weer. Gedegen uitleg van iemand die daarvoor is opgeleid, én verstand heeft van hoogbegaafdheid maakt veel zaken duidelijk en helpt om goed om te gaan met je hoogbegaafdheid.

Meer weten over hoe deuren worden geopend voor hoogbegaafdheid

In de blogs op deze website lees je over diverse onderwerpen die met hoogbegaafdheid samenhangen. Ook heb ik platform Hoogbegaafd 3.0 opgericht.

Hoogbegaafd 3.0 is een platform voor het uitwisselen van inspiratie, kennis delen en ervaringen. Op dit platform helpen we elkaar in co- creatie en creativiteit en met out of the box denken om verder te komen. Voel je vrij daarbij aan te sluiten.

Wil je één op één doorpraten welke deuren zich voor jou kunnen openen? Neem contact via onderstaande button op voor een gratis videocall van dertig minuten.

Inspiratie uit het boek: ‘Hoogbegaafd Dat zie je zó!’ Red. Maud Kooijman- van Thiel

de kunst van het ongelukkig zijn

De kunst van het ongelukkig zijn

We leven in luidruchtige en oververhitte tijden. Overal is prikkeling en lawaai. Wordt het geen tijd dat de samenleving zich gaat aanpassen? Geïnspireerd door het het boek van Dirk de Wachter: ‘de kunst van het ongelukkig zijn’, schreef ik dit blog. Ik leg een link tussen ongelukkig of van betekenis zijn en hoogbegaafde volwassenen. Laat je inspireren!

Naast woorden is ook stilte nodig

Overal is prikkeling en lawaai in deze luidruchtige en oververhitte tijd. Het neurologisch systeem van de gemiddelde mens wordt overbelast en zij vinden te weinig gelegenheid om zich eraan te onttrekken. Laat staan het neurologisch systeem van hoogbegaafden. Veel hoogbegaafden hebben een zeer verfijnd neurologisch systeem, dat moeiteloos een ongekend aantal prikkels signaleert.

Stil zijn en de kunst van het ongelukkig zijn

Mindfulness en meditatie kent hoogtijdagen. Ik heb niets op mindfulness tegen, maar het is nog effectiever om geregeld stil te staan bij het dagelijkse bestaan. Om gewoon eens achteroverleunend niets te doen. Geen plan te hebben en alleen maar te zijn.

Uit eigen ervaring weet ik hoe moeilijk het alleen maar ‘zijn’ voor hoogbegaafden is. ‘Zijn’ is wel de essentie van een klein gelukje. Een gelukje om in mijn eigen tuin te mogen zitten.

Kan de samenleving zich nu eens aanpassen?

Hooggevoeligen (en daarmee een groot deel van de hoogbegaafden) zouden mensen met een gebruiksaanwijzing zijn schrijft Dirk de Wachter. De eerste die dit ontkent, ben ik. (Maar welk mens heeft geen gebruiksaanwijzing nodig?).

Ik poneer de stelling: “het wordt tijd dat de wereld zich aanpast en het wat minder druk wordt.”

Het wordt mijns inziens echt tijd (ik lees dit ook terug in het boek van Dirk de Wachter) dat de samenleving gaat luisteren naar hooggevoelige hoogbegaafden. Gevoeligheid stelt ons in staat de ander te zien en goed voor hem te zorgen. Daarnaast ontstaat creativiteit ook uit gevoeligheid en kwetsbaarheid. 

Gebruiksaanwijzing hoogbegaafden

Ik ben best een gelukkig mens. Ik heb het geluk gehad dat ik in Nederland ben geboren, ik had zorgzame ouders en natuurlijk heb ook ik een gebruiksaanwijzing. Maar ik heb voldoende geld en reken me rijk met mijn geliefde, mijn kinderen en kleinkinderen. Natuurlijk heb ik ook ongeluk gehad, maar ik onthoud vooral dat ik veel geluk heb.

Betekenis en zin zijn sleutelwoorden voor een goed leven. Dat geldt ook voor werk. De meeste mensen met een burn-out of bore-out geven aan, dat de inhoud van hun job te weinig zinvol is of dat hun werk te weinig gewaardeerd wordt.

De rol van de leidinggevende bij de kunst van het ongelukkig zijn

Het gaat dus niet in de eerste plaats over werkdruk en overuren, maar om betekenis. Hier kan de leidinggevende een belangrijke rol in spelen. Oog en waardering hebben voor elkaar is in de werkcontext ook van wezenlijk belang.

De leidinggevend hoeft alleen maar aanwezig te zijn, te luisteren, begrip tonen, kortom: zin te geven. Een e-mail met een opgestoken duim legt het volledig af tegen een echt gesprek.

Streven naar geluk als levensdoel is een vergissing

Streven naar zin en betekenis, is waar het om draait. Het zorgen voor anderen geeft een voldaan, ja zelfs een gelukkig gevoel, schrijft Dirk de Wachter.

Verantwoordelijkheden laten, daar waar ze horen

Iedereen kan zorgen, ook degenen die laag scoren op het talent hulpverlenen. Juist zij zorgen goed voor zichzelf, gaan niet ten onder aan een hulpverleningssyndroom, maar helpen de ander door diegene zijn eigen verantwoordelijkheid te laten nemen. Dit laatste is ook een groot talent van mij.

Dat gebeurt vaak niet in één gesprek, met één juist voorschrift. De onbekende wegen van het bestaan worden dikwijls gevonden door een een voorzichtig zoeken, met vallen en opstaan, tussen brein en verantwoordelijkheid.

Begeleiding van hoogbegaafde volwassenen

Hoogbegaafde volwassenen hierbij begeleiden geeft mij een, vaak moeilijk uit te leggen, gevoel van betekenis. De professionele afstand en toch de nabijheid, het in proporties en waarde kunnen zien van de ander als waardevol mens ervaar ik als een voorrecht in mijn werk.

De kunst van het ongelukkig zijn is geen ziekte

Herkennen, erkennen en omarmen van wie je bent zorgt voor betekenis en welbevinden in je leven. Dit ligt binnen handbereik voor iedereen die wil investeren in zichzelf.

Omdat ik uit een warm nest kom en mijn weg in het leven heb gevonden en continue investeer in persoonlijke ontwikkeling, wil ik iets doen voor de lastigheid die (vermoedelijk) hoogbegaafde volwassenen ervaren.

Ik wil (vermoedelijk) hoogbegaafde volwassenen inspireren dat zij zichzelf mogen en kunnen zijn. Daarom schrijf en spreek ik veel over het onderwerp hoogbegaafdheid bij volwassenen.

Wil je hier eens verder over doorpraten? Maak dan een persoonlijke afspraak of word lid van de Facebook community Hoogbegaafd 3.0. Hier delen we inzichten met elkaar en denken we op een positieve manier met elkaar mee.

Deel 1 gemist van mijn inzichten uit het boek: ‘De kunst van het ongelukkig zijn”? Hier lees je wat helpt en waarom je niet naar een psychiater moet als je je ongelukkig voelt.

Dit blog is ontstaan uit inspiratie uit het boek: De kunst van het ongelukkig zijn, Dirk de Wachter, vijfde druk 2019. Lees ook het blog over het eerste deel van het boek: ‘De kunst van het ongelukkig zijn’.

hoogbegaafd iedereen slim, mooi, wit, succesvol, onvermoeibaar

De leukigheidscultuur: iedereen slim, mooi, wit, succesvol, onvermoeibaar

Als we niet aan de norm voldoen, laten we dat liever niet zien. We slikken de problemen in en durven er niet over te spreken. En daarin schuilt een groot gevaar want niet iedereen is slim, mooi, wit, succesvol en onvermoeibaar.

Het boek ‘De kunst van het ongelukkig zijn’ van Dirk de Wachter, inspireerde mij tot dit blog over de kunst van het ongelukkig zijn in plaats van slim, mooi, wit, succesvol en onvermoeibaar.

Is iedereen slim, mooi, wit, succesvol en onvermoeibaar?

Als we het kleine ongeluk niet aanvaarden als normaal, wordt het groot en onoverkomelijk. ‘Leuk’ keert op den duur als een boemerang terug in je gezicht. Want niet iedereen is slim, mooi, wit, succesvol en onvermoeibaar.

De kunst van het leven is volgens Dirk de Wachter: ‘accepteren dat lastigheden en tekorten bij het leven horen en ze delen met anderen’. Als je dat doet, zal verdriet, groot én klein, draaglijker worden.

Minder echt, voelbaar en diepgaand contact

De anderhalve meterafstandscultuur leidt tot steeds minder echt, voelbaar en diepgaand contact. We hebben ook andere mensen nodig. Dat weten we wel.

Dirk de Wachter geeft een voorbeeld van geluk: ‘alleen in stilte en rust in je eigen tuin zitten, samenzijn met vrienden of een eenvoudig picknick met je gezin’. Dit zijn mooie momenten, houdt ze vast.

Maar hoe betekenisvol is het als die vrienden of familie je opbellen als het minder met je gaat. Als zij je opzoeken als je diep in de put zit! Het zijn de ‘kwade dagen’ die de ware aard van de relatie tonen.

Verbinding maken voor iedereen, ook al ben je slim, mooi, wit, succesvol en onvermoeibaar

Onderzoek wijst uit dat er ontstellend veel eenzaamheid in de hedendaagse samenleving is. Die tendens lijkt haaks te staan op de fantastische fakewereld van Facebook en Instagram.

Het principe is eenvoudig: de liefde voor zichzelf ontbreekt vaak. En dat is een belangrijke voorwaarde voor verbinding. 

Je bent niet ziek als je ongelukkig bent

Ongelukkig zijn maakt deel uit van het leven, ermee omgaan is wezenlijk, ja zelf levensbelangrijk. Maar dat gebeurt te weinig. Verdriet wordt gepyschiatriseerd en men gaat massaal naar psychologen en psychiaters om zijn hart te luchten. 

Mijn manier van omgaan met ongeluk komt voort uit de positieve psychologie. Ik gebruik ik het model van Stephen Covey: de cirkel van invloed. Dit helpt mij antwoord te vinden op een belangrijke zingevingsvraag. “Hoe kan ik met pro-actief handelen, mijn invloed op een bepaalde situatie vergroten?”

Al ben je niet slim, mooi, wit, succesvol en onvermoeibaar, je hoeft niet naar de psychiater

Jezelf herdefiniëren helpt. Herkennen, erkennen en omarmen van wie je bent zorgt voor grote betekenis en welbevinden in je leven. Je hoeft er niet voor naar de psycholoog of psychiater.

Een talentonderzoek en enkele gesprekken zorgen ervoor dat je de ware betekenis van je leven gaat omarmen. Dat je jezelf mag zijn en jouw waarde aan anderen toevoegt.
Als je wilt, kan ik dat in een persoonlijk gesprek wel eens uitleggen.

Mijn ethische plichtsgevoel voor hoogbegaafde volwassenen

Ik ervaar het als mijn ethische plicht omdat ik uit een warm nest kom, het goed heb en graag gezien wordt, om de lastigheid van hoogbegaafden in deze wereld te zien en er iets mee te doen. 

Daarom hoop ik dat jij, hoogbegaafde, door verbinding met jezelf te maken, jezelf als waardevol mens herkent, waardeert en gaat ontplooien. Alleen dan, kan je gaan vliegen en ervaar je betekenis in je leven. En wellicht is dat dan jouw geluk ;-).

Ik help hoogbegaafde volwassenen om woorden aan hun hoogbegaafdheid te geven, het een plaats te geven en er effectief mee om te leren gaan. Je kunt me volgen en meepraten in de besloten Facebookgroep Hoogbegaafd 3.0.

Of maak een afspraak om door te praten over wat jou bezig houdt en plan een gratis 30 minuten online coachingsgesprek. Klik op onderstaande knop en ik neem contact met je op.

Wil je weten welke twee sleutelwoorden helpen bij de kunst van het ongelukkig zijn? Lees verder in het vervolgblog: ‘De kunst van het ongelukkig zijn.

Dit blog is geïnspireerd door: ‘De kunst van het ongelukkig zijn’, Dirk de Wachter, vijfde druk 2019.

het magische moment verdwijnt hoogbegaafd

Het magische moment verdwijnt en dan: 1. Afhaken? 2. Blijven doorploeteren? 3. Geloven en investeren in jezelf?

Je weet wat je hebt, je weet nooit wat je krijgt, dit blog geeft je vijf reflectievragen én de oplossing om het magische moment te blijven beleven. Allemaal hebben we bevestiging en erkenning nodig voor wie we zijn als mens en wat we presteren. Als je de verbinding met jezelf weet te maken, wordt verbinding met anderen maken makkelijker. Dan blijf je aan het stuur van je levenstrein zitten, hoef je minder te jobhoppen en ervaar je meer voldoening in je persoonlijke leven en je werk.

Je kent het als hoogbegaafde vast wel. In het begin van een relatie of een nieuwe functie lijkt alles geweldig! Je geeft je honderdvijftig procent en bruist van enthousiasme en komt vol energie thuis.

Het magische moment verdwijnt

Helemaal top natuurlijk! Maar realiseer je: dat magische moment kan verdwijnen.

Op zekere dag voel je dat er afstand ontstaat. Je ziet de opgetrokken wenkbrauwen als je toch probeert om iets nieuws aan te dragen, je hoort de ander zeggen: waarom stel jij altijd van die ingewikkelde vragen?

Het lijkt of je de verbinding mist. Dat voelt niet goed, ja zelfs ellendig. En misschien gebeurt dit al voor de vijfde keer.

Enthousiaste manager of projectleider

Als manager of projectleider wil je jouw enthousiasme niet verloren laten gaan en je talent optimaal benutten. Bovendien wil je jouw leidinggevende rol behouden.

Maar herinner jij je nog het moment dat die ene medewerker, die wel feedback durft te geven, tegen je zegt dat je dominant en bedreigend overkomt? Of dat ze zeggen dat ze niet op je kunnen rekenen omdat je er niet voor hen lijkt te zijn. Hoe voelt dat? Het zou je onzeker kunnen maken, óf juist recalcitrant. Dat hoeft niet!

Praktijkvoorbeeld

Tegen mij is wel eens gezegd: heb jij dan geen emoties? Ik ervoer wel emoties, maar kon die op dat moment niet tonen omdat ik bleef rationaliseren. Op deze manier miste ik de verbinding en kreeg ik de teamleiders en staffuncties maar moeilijk mee in veranderingsprocessen. Dat waren geen magische momenten….

Het was niet alleen lastig bij grote nieuwbouwprojecten en nieuwe zorgconcepten, maar in de dagelijkse werkprocessen verstonden we elkaar ook regelmatig niet. Had ik toen geweten wat ik nu over hoogbegaafdheid weet, dan had het voor mij veel makkelijker geweest om de juiste keuzes te maken en mij met de juiste mensen te kunnen omringen.

Projecten zouden soepeler verlopen, medewerkers zouden meer werkplezier hebben en ik zou veel meer plezier en resultaat in mijn werk hebben gehad. Ik benaderde alles veel te rationeel, terwijl mijn gevoel wel aanwezig was. Dat voelde af en toe behoorlijk eenzaam.

Wanneer je weet waar je kracht, je talent, je kwaliteiten en je valkuilen liggen, en weet hoe je, zonder jezelf te verliezen de verbinding met anderen kunt maken, kweek je meer goodwill en de samenwerking verloopt ook soepeler.

Stilstaan bij het magische moment

Wanneer je weinig magische momenten in je persoonlijke leven of werk ervaart is het verstandig om jezelf deze vraag te stellen: “wat zorgt ervoor dat ik magische momenten ervaar?”

Het niet ervaren van magische momenten is een signaal. Een signaal dat kan duiden op een energielek, burn- out, bore- out, een beginnend conflict en andere oorzaken.

Stilstaan en zelfreflectie helpt

Als je weinig of geen magische momenten ervaart helpt bezinning. Even stilstaan en reflecteren helpt je verder. Hoe je dat doet? Maak verbinding met jezelf en stel jezelf onderstaande vijf vragen en geef eerlijk antwoord. Het helpt het meest om de antwoorden op te schrijven. Dat kan confronterend zijn, maar is zeker inzicht gevend!

  • Wat drijft mij en waar kom ik mijn bed voor uit?
  • Hoe kijk ik naar mezelf (zelfrespect of onderwaardering)?
  • Wat en wie wil ik zijn?
  • Voel ik mij daar goed bij?
  • In welke mate past mijn persoonlijkheid in mijn werk, persoonlijke leven en de maatschappij?

De trein moet blijven rijden

Voor je het weet dendert de organisatietrein of de struggels in je persoonlijke leven weer door, Het magische moment verdwijnt en moet je mee helpen duwen.

Het gaat erom dat de trein van jouw leven blijft rijden en goed blijft rijden. En niet dat je elke keer uit het wagonnetje valt en weer opnieuw begint. Dat kost veel energie, geld en vertraagt.

Wat doe jij: val je eruit of blijf je in de trein zitten?

Verbinding maken met jezelf begint met de vijf vragen

Hoogbegaafden met een gezonde eigenwaarde verbinden zich makkelijker in een relatie en met mensen met wie zij in een organisatie werken. 

Wanneer jouw talenten bij de organisatie waar je werkt tot ontplooiing komen, voel jij je op je plek. Je blijft bij de organisatie werken en wordt een ambassadeur van de organisatie.

Wanneer jij jezelf goed kent en weet waar je in uitblinkt blijf je dichtbij jezelf. 
Als je woorden weet te geven aan wie je bent en wat je kunt en daar vol zelfvertrouwen voor gaat staan, dan kan jij je in een relatie volledig geven. 

Dat geeft duidelijkheid en veiligheid voor jezelf en de ander. 

Ik daag je uit: behoud het magische moment

Ik daag je uit: kijk eens in de spiegel en geef met een eerlijke blik naar jezelf antwoord op de vijf voorgaande vragen. Is er één antwoord negatief? Of weet je het antwoord niet? Zoek dan hulp.

Alleen wanneer jij weet wie je bent, waar je in uitblinkt en hoe je met jouw persoonlijkheid de verbinding met anderen kunt maken, ervaar je meer ontspanning.

Jij weet zelf het antwoord!

Ik ben ervan overtuigd dat jij zelf de antwoorden op levensvragen in je hebt. Je hebt alleen iemand nodig die jou de juiste vragen stelt. Vind iemand je begrijpt en aanvoelt, die ervaring heeft met hoogbegaafdheid en zelf geen issues heeft.

Je bent niet anders dan anderen want we hebben allemaal bevestiging en erkenning nodig voor wie we zijn als mens en wat we presteren. 

Ook jij kunt ontspanning en geluk in je persoonlijke leven bereiken. Dat gebeurt onder andere door verbinding met jezelf te maken waardoor er verbinding met anderen ontstaat. Alleen dan blijf je in de trein van je leven zitten en ervaar je meer voldoening en ontspanning in je persoonlijke leven en je werk.

Wil je hierover doorpraten? Dat kan: ik heb een cadeau voor jou. Een gratis coachingsessie van dertig minuten. Maak snel een afspraak en ontdek hoe jij makkelijker verbinding kunt maken.

Reacties na online coaching sessie

Opeens begreep ik wat mij tegenhoudt om mijn ruimte in te nemen en vanuit deze ruimte stappen te gaan zetten.

Mariella

Je daagt mij uit om met zelfrespect meer te bewegen naar een positieve toekomst.

Ellen

Hoe krijg jij het voor elkaar om in dertig minuten mij het inzicht te geven dat het schort aan zelfinzicht? Ik ga bij mezelf beginnen, dat is de eerste stap.

Nelleke
ik ben een ADHD-er

Ik ben een ADHD-er

Een enorme boosheid op de sympathieke en zeer gedreven veertigjarige Rob kwam omhoog. De eerste minuut van ons gesprek zegt hij: “ik ben een ADHD-er”. De boosheid gaat over in verdriet. Ook Rob leeft met de onterechte gedachte: ‘er is iets mis met mij’. In dit blog deel ik wat mij alert maakte en geef ik je meer informatie en inzicht in hoogbegaafdheid in relatie tot ADHD.

Snelheid van handelen

Zes maanden geleden kwam Rob*) bij mij op bezoek. Hij inventariseert datgene waar ik advies over wil en gaat een voorstel maken. Hij vertelt me dat ik binnen een week een terugkoppeling van hem krijg. Rob moet flink wat uitrekenen en analyseren. Diezelfde avond stuurt hij een Whatsapp bericht: ‘kunnen we morgen even bellen? Ik ben er uit!’ Ik ben verbaasd; hoe krijgt hij dit zo snel voor elkaar?

Ik ben een ADHD-er

De volgende ochtend spreken we elkaar en ik complimenteer hem over zijn snelheid van handelen. Ach ja zegt hij: “ik ben een ADHD-er hè. Het zit dan in mijn hoofd en dan schieten allerlei scenario’s door mijn gedachten en dan moet het er uit.”

En dan opeens…….. voel ik een oude boosheid omhoog komen. Vrij pittig zeg ik tegen Rob: “je moet ophouden met zeggen dat je een ADHD-er bent, gisteren zei je dat ook al, je doet jezelf tekort met zo’n sticker. Je bent gewoon een leuke vlotte vent met veel energie!”

Oef, ik schrik zelf van de felheid waarmee ik spreek. Zo goed ken ik Rob nu ook weer niet. Rob is even stil. Dan zegt hij: “ach joh zo erg is dat toch niet, ADHD?” “Nee Rob, natuurlijk is ADHD niet erg, maar ik zie meer in jou” zeg ik. Dan wordt Rob nieuwsgierig en vraagt door.

Ik ben een ADHD-er, autist, demente of borderliner

Allereerst vertel ik Rob waarom ik zo kwaad word als mensen zeggen: ” ik ben een ADHD-er, autist, demente of borderliner.’ In de ouderenzorg waar ik gewerkt heb, werd ik ook altijd boos als men over die dementen sprak.

Ik vind het respectloos tegenover de mens die het betreft en ik houd niet van stickers plakken. Dat doe ik zelf ook niet als ik met vermoedelijk hoogbegaafde volwassenen spreek over hoogbegaafdheid. Je bent een mens en sommige mensen hebben een andere manier van denken en gedrag.

ADHD en DSM

ADHD (attention deficit hyperactivity disorder) is volgens de DSM, (een classificatiesysteem voor psychische stoornissen), een afwijking waarbij een sterk verlaagd vermogen aanwezig is om de aandacht voldoende bij activiteiten te houden en er is sprake van impulsief gedrag en rusteloosheid.” 

Ik vind het nogal wat om Rob te classificeren in een psychische aandoening, afwijking of stoornis. Daar moet vanuit mijn visie een grondig wetenschappelijk bewijs aan ten grondslag liggen, anders durf het aan om de diagnose vol overtuiging in twijfel te trekken.

Het verhaal van Rob

Rob vertelt mij over zijn dochter, zij paste op de basisschool in geen enkel leersysteem. Nu zij op de middelbare school zit is ze nog minder gemotiveerd. Ze presteert weinig en heeft een echte zesjesmentaliteit. Op de basischool heeft zij heeft allerlei testen ondergaan maar paste in geen enkele diagnose. Zij kreeg uiteindelijk de sticker ADHD.

Rob verdiepte zich in het gedrag en de diagnose van zijn dochter en herkent zich erin. Nu leeft hij met de gedachte dat er ‘iets mis met hem is’. 

Puzzeltjes en strategie

Terug naar het offertegesprek. Op mijn compliment aan Rob over zijn snelheid van handelen, vertelt hij hoe het bij hem werkt. Alle informatie zit na de inventarisatie in mijn hoofd en ik houd ervan puzzeltjes te maken en een strategie op te zetten. Daar focus ik mij met al mijn energie op.”

Bij mij komen er bij het woord puzzeltjes maken en strategie twinkels in mijn ogen. Ik denk: ‘zou het?’

Rob vertelt enthousiast hoe hij zijn creativiteit inzet om een strategie uit te zetten. Hoe hij alle risico’s uitsluit en door scherpe analyses tot de beste strategie komt. Hij vertelt hoe snel hij de richting ziet die hij uit wil en hoe ongeduldig hij wordt als hij op informatie moet wachten.

We praten door over zijn manier van plannen en het systeem dat hij zich door de jaren heen heeft aangeleerd zodat hij overzicht houdt. We delen onze intense belevingswereld, enorme energie en ook ons grote rechtvaardigheidsgevoel.

Rob wil nog iets kwijt over zijn dochter. Vanavond zit zij weer op haar kamer achter de computer. Ze speelt het liefst met virtuele vrienden computergames over ruimtevaart en sterrenkunde.

Dan noem ik het woord hoogbegaafdheid en we spreken door over de vele misdiagnoses bij ADHD in combinatie met hoogbegaafdheid. Er gaat een wereld voor Rob open.

Ik ben een ADHD-er: plak geen stickers

Rob waardeert mijn open en heldere manier van duidelijkheid geven. Hij zegt dat hij inzichten krijgt over dingen die hij nog nooit zo begrepen heeft. Ik vertel hem dat ik in dit ene gesprek niet zeg dat hij hoogbegaafd is. Daar is meer voor nodig!

Rob zegt dat het hem makkelijker zou maken om alles in een kader te plaatsen als hij duidelijk heeft waar zijn sterke talenten liggen.

Dat ben ik helemaal met Rob eens. Een talentenanalyse maakt inzichtelijk welke drijfveren en talenten aan het gedrag van Rob ten grondslag liggen. Door het gedrag en talent van Rob in combinatie met hoogbegaafdheid samen met Rob te bespreken, wordt duidelijk of Rob veel aanleg heeft voor talenten die matchen met de persoonskenmerken van hoogbegaafdheid. Ook de ontwikkelbaarheid van zijn talenten wordt inzichtelijk.

Talentenanalyse

De TMA talentenanalyse geeft woorden aan- en inzichten in wat mensen drijft, hun talenten, interesses, competenties en carrière. In een terugkoppelgesprek bespreek ik de bevindingen en mijn analyse en hoe ik de scores met de persoonskenmerken van hoogbegaafdheid interpreteer.

Het terugkoppelgesprek is een ontdekkingstocht naar waar mijn cliënt in wil groeien en op zijn eigen manier de juiste stappen kan zetten. Mijn toegevoegde waarde is dat ik op een open, heldere, directe en positief stimulerende manier de talentenanalyse weet te interpreteren en help hoe de ander dit toe kan passen in zijn loopbaan en privéleven.

10 persoonskenmerken van ADHD en hoogbegaafdheid

Door jou meer inzicht te geven in de relatie ADHD en hoogbegaafdheid vind je hier een lijst met een kleine selectie van persoonskenmerken van hoogbegaafdheid die zich regelmatig voordoen bij mensen met de diagnose ADHD.

Bij creatief hoogbegaafden komen bepaalde persoonskenmerken, die bijdragen aan misdiagnoses vaak voor. Dit zijn bijvoorbeeld:

  • Grote passie
  • Initiator
  • Snel afgeleid, maakt daardoor dingen niet af
  • Breed geïnteresseerd
  • Nieuwsgierigheid en veel waarom vragen
  • Groot associatievermogen (verbanden leggen)
  • Bijzondere humor
  • Veel creatief talent
  • Groot doorzettingsvermogen
  • Probleemoplossend

Is er iets mis met je als je denkt ik ben een ADHD-er?

Zoals je in het gesprek met Rob merkte, word ik geraakt door de onterechte overtuigingen van mensen die denken dat er iets mis met hen is doordat ze niet weten dat ze hoogbegaafd zijn. Hun talenten liggen onder het stof. En dat terwijl talenten bedoeld zijn om te schitteren en stralen. Jouw talenten kunnen ook schitteren. Daardoor ga jij wel stralen! Het onderzoeken van gedrag en talent én het in de juiste context plaatsen zorgt voor helderheid, plezier en richting in je werk en persoonlijke leven.

Keuzes worden makkelijker en je hebt meer plezier en ontspanning in je werk als je bewust weet te kiezen om alleen te doen waar je goed in bent. Ik ben er van overtuigd dat, wat niet in je zit ook niet te ontwikkelen is.

Mijn missie

Het is mijn missie om meer bekendheid te geven aan hoogbegaafdheid bij volwassenen. Ik deel graag mijn kennis en ervaring in blogs en interviews. Daarnaast help ik hoogbegaafde mensen bij het krijgen van inzicht in hun persoonlijkheid in combinatie met hoogbegaafdheid. Ik help hen bij de juiste interpretatie en hoe je het beste en mooiste uit jezelf kunt halen.

Dan ga je schitteren als een diamant!

Ik daag je uit om met mij contact op te nemen als je jezelf na het lezen van dit blog afvraagt: ‘hé ben ik soms ook hoogbegaafd?’ Want, zoals Rob treffend verwoordde: “meer inzicht in hoogbegaafdheid leidt tot inzichten en je gaat de dingen beter begrijpen.”

Mijn ervaring is dat je jezelf en je omgeving beter begrijpt. Je krijgt van mij ook handvatten die je helpen om jouw omgeving te leren, hoe zij jou beter kunnen begrijpen. Ik weet zeker dat jij meer ontspanning en plezier in je leven kunt gaan ervaren. Wat een wins hé!

Hoor ik jou binnenkort?
Tel: 06 14 35 45 80
Mail: Larinda@uniquepb.nl
Het contactformulier vind je hier

*) Gefingeerde naam

Larinda zich heel goed inleven in de problematiek waar hoogbegaafde mensen mee te maken hebben. 

Mariella

Het klinkt misschien extreem, maar dat was voor mij een moment om nooit te vergeten. Ze liet me namelijk iets inzien, dat ik zelf niet doorhad.

Brendy

Precies wat ik nodig had voor mezelf. Om beter taal te geven aan en uit te spreken WAT ik doe en kan. Hart en hoofd op dezelfde lijn.

Olga
Hoogbegaafd? Je hoeft je niet aan te passen. Want 1: iedereen is goed zoals hij is, 2: anderen kunnen inzicht krijgen hoe jij denkt

Hoogbegaafd? Niemand hoeft zich aan te passen. Want 1: iedereen is goed zoals hij is, 2: anderen kunnen inzicht krijgen in hoe jij denkt

Veel hoogbegaafden hebben een enorm aanpassingsvermogen. Toch voelen zij zich er niet goed bij en anderen merken dat er iets niet klopt. Anderen zien jouw worsteling als hoogbegaafde, maar ook van de leidinggevende en collega’s. Jij als hoogbegaafde hoort in de wandelgangen het gepraat en dat voel je intens. Wat doe je? Ga jij je aanpassen of ga je staan voor wie je bent en wat je kunt?

In het vorige blog stimuleerde ik je om minder kritisch naar jezelf te kijken en meer jezelf te zijn. Ik gaf je handvatten om trouw aan jezelf, je eigen waarden en gedrag te blijven. Dat gaat niet altijd vanzelf. Dat vraagt zelfbewustzijn én aanpassingsvermogen. Maar wel aanpassingsvermogen zonder jezelf compleet kwijt te raken. Ik noem dat jezelf inpassen in plaats van aanpassen.

Hoogbegaafd? Je hoeft je niet aan te passen

Hoe komt het toch dat veel hoogbegaafden zich aanpassen? Er zijn verschillende oorzaken voor aan te wijzen. Ik noem er drie.

1. Onderpresteren

Vaak werken hoogbegaafde onderpresteerders onder hun niveau. Ze worden niet uitgedaagd, vervelen zich en het risico van een een bore- out ligt op de loer. Onderpresteren resulteert in een laag zelfbeeld en bang zijn om een complexe taak of de ambitie voor een hoger niveau niet waar te kunnen maken.

Hoogbegaafde onderpresteerders passen zich aan het niveau van anderen aan, steken hun kop niet boven het maaiveld uit en kwijnen weg op de werkvloer. Ze voelen zich echt ongelukkig en vaak ook dom.

2. Onzichtbaar

Er zijn ook hoogbegaafden die zich terugtrekken vanwege een overload aan prikkels op het werk. Het anders omgaan met collega’s, niet uitspreken van verwachtingen kan ook leiden tot aanpassingsgedrag, sociale isolatie of zelfs onzichtbaarheid.

3. Volledige aanpassing aan werkomgeving

Door alleen te doen wat men op het werk van je verwacht, kan volledige aanpassing ontstaan. Verlies van je identiteit en het contact met anderen en zichzelf is een groot gevaar. Je speelt een rol en weet niet meer wie je bent en waar je echt in uitblinkt.

Wanneer deze aanpassingsvorm te lang duurt loopt je een groot risico op stressverschijnselen, burn- out, weinig levenslust. Ja zelfs somberheid die uitmondt in depressie.

Iedereen heeft verbinding met anderen nodig

Begrijp me goed, iedereen heeft het nodig om in verbinding met andere mensen te zijn. Echter door jezelf op zo’n manier aan je omgeving en anderen aan te passen waardoor je jezelf gaat verliezen zorgt niet voor de gewenste verbinding. Je verliest jezelf en raakt in een identiteitscrisis.

Misschien denk je nu: ‘ik houd voortaan mijn poot stijf en ga me nooit meer aanpassen want dan verlies ik mezelf’. Lees dan nog even met me mee. Want…… wees je ervan bewust dat aanpassen normaal is, iedereen wil erbij horen.

Elk mens wil gezien en gehoord worden. Als jij je gezien en gehoord voelt én je staat in je kracht, dan kan je vol zelfvertrouwen laten zien wie je bent en wat je te bieden hebt. Dat vraagt niet aanpassen maar inpassen.

Inpassen versus aanpassen

Er is niets mis met inpassing en het voelen van empathie. Maar wanneer jij jezelf ondergeschikt aan de ander maakt en constant de goedkeuring van anderen zoekt om je geliefd te voelen, verwaarloos je jouw authentieke zelf. Iedereen, ook jij, is het waard om zichzelf te zijn. Iedereen heeft ook de levenstaak om op een authentieke manier zijn eigen weg uit te stippelen. Wanneer je authentiek en zelfbewust bent, pas jij jezelf niet aan maar in.

Wanneer je ziet hoeveel mensen van elkaar verschillen, dan ligt het voor de hand dat we allemaal uniek zijn. Sta er eens bij stil dat we allemaal anders zijn en dat daar niks mis mee is. Hoe mooi is het als we ons bewust worden van onze unieke talenten. Jij bent uniek en dat mag je zelfbewust laten zien.

Hoogbegaafd? Je hoeft je niet aan te passen

Als het voor anderen zo vanzelfsprekend is geworden dat jij je al je hele leven aanpast, stuit je op weerstand als je opeens wel voor jezelf opkomt en je eigen gevoel uit.

Maar ook dán blijft het belangrijk om bij jezelf te blijven. Belangrijk om te erkennen en omarmen wie je bent en waar je in uitblinkt. Dat vraagt acceptatie van jezelf. Pas wanneer je op een dieper niveau inzicht krijgt in de niet helpende patronen die je gedurende je leven hebt ontwikkeld, ga jij je niet meer aanpassen.

Muren en kaders om je heen

Ik zie ook regelmatig hoogbegaafden die een muur aan regels, protocollen en overlevingsmechanismen om zich heen hebben gebouwd. Een soort kader waarbinnen zij goed functioneren. Ze zijn ervan overtuigd dat dit de manier is waarop ze zich goed kunnen gedragen.

Zolang zij zich binnen deze kaders blijven begeven, zijn ze trots op zichzelf en wat ze presteren. Het negatieve zelfbeeld lijkt er niet te zijn en ze passen zich voor hun gevoel niet aan.

Maar……. als de kaders wegvallen en zij op hun eigen identiteit en vaardigheden moeten vertrouwen, blijkt het negatieve zelfbeeld er wel degelijk nog te zijn.

Er ontstaat grote verwondering wanneer zij bij mij de beschrijving van hun persoonlijkheid en hun talent DNA zien. Ze lezen dan zwart op wit wie ze diep van binnen zijn en wat hen drijft. We praten erover door hoe zij daarop mogen vertrouwen en hoe zij hun talenten op een constructieve manier op de juiste plek in kunnen zetten waardoor zij als mens nog meer tot ontplooiing komen.

Gaan staan voor wie je bent

Jij bent meer dan je hoogbegaafdheid, je bent een mens. Laat ook de mens achter de hoogbegaafdheid zien en ga staan voor wie je bent. Dat is spannend, daar weet ik van mee te praten. En toch gaat dit je zoveel meer brengen.

  • Je kunt op een eerlijke en liefdevolle manier naar jezelf kijken.
  • Je wordt zelfstandiger.
  • Je bent helder voor de buitenwereld.
  • Je maakt makkelijker de juiste keuzes omdat je weet waar je goed en minder goed in bent, en daarop durft te vertrouwen.
  • Je past je veel minder aan omdat je goed weet om te gaan met wat een ander over je denkt. En het raakt je veel minder dan eerst.

Drie manieren om je niet meer aan te passen

1. Ga met of zonder hulp naar het verleden

  • Onderzoek welke niet helpende patronen aan je gedrag ten grondslag liggen.
  • Praat met ouders, peers of vrienden over je jeugd of schrijf hem helemaal uit.
  • Vind een coach die je begrijpt en aanvoelt, die ervaring met hoogbegaafdheid én zelf geen issues heeft.
  • Geef jezelf toestemming om honderd procent jezelf te zijn.

2. Zet jezelf neer

  • Wees blij met- en dankbaar voor wie je bent.
  • Geef jezelf vanaf vandaag toestemming om je talenten authentiek in te zetten.
  • Geef jezelf een cadeau. Doe iets wat je nog nooit eerder deed. Iets dat echt van en voor jezelf is. Bijvoorbeeld het volgen van een cursus drummen, een studie beginnen, een eigen bedrijf oprichten. Deel dat nog niet met je omgeving, maar schrijf het uit.
    Maak een concreet plan met wat, hoe, wanneer, waar en met wie je dit gaat doen. Als dit helder is ga je de eerste stappen zetten. Je zult jezelf gaan verbazen over wat je allemaal – door op jezelf te vertrouwen- kunt bereiken. Je gaat ervaren dat, als je er honderd procent voor gaat, jouw plan gaat lukken.
  • Vergeet niet te genieten van deze reis!

3. Inzicht verkrijgen

Wanneer hoogbegaafden zelf nog geen weet hebben van hun hoogbegaafdheid is hoogbegaafdheid in bedrijven bijna niet te onderkennen. Leidinggevenden zien de hoogbegaafden als lastige medewerkers waar ze graag afscheid van nemen. Met intensieve begeleiding wordt er constructiever en prettiger samengewerkt. Er ontstaat meer inzicht in wat nodig is om de behoeften van hoogbegaafde medewerkers en hun collega’s en leidinggevende te vervullen.

Door hoogbegaafden met niet hoogbegaafde collega’s met elkaar in gesprek te brengen ontstaat van beide kanten inzicht. Kijken door de ogen van de ander zorgt voor:

  • minder uitstroom
  • lager ziekteverzuim door burn- out en bore- out
  • leidinggevenden die beter met hun medewerkers kunnen praten
  • het potentieel van hoogbegaafde medewerkers wordt volledig benut

Enkele onderwerpen die besproken kunnen worden zijn

  • Hoe komt het dat de hoogbegaafde collega zo rechtlijnig overkomt
  • Wat heeft de hoogbegaafde nodig om zijn snelle denkkracht constructief in te zetten
  • Hoe ervaren mijn collega’s mij als ik al mijn waarom vragen stel
  • Waarom ziet niet iedereen de oplossingen die voor handen zijn
  • Waarom voel ik mij als leidinggevende overwhelmed door de hoogbegaafde

Unique Personal Branding heeft voor bedrijven het programma: ‘Kijken door de ogen van de ander’.
Meer weten over individuele begeleiding, talentenonderzoek of programma’s voor bedrijven? Stuur een mail via onderstaande button en ik neem contact met je op.

Hoogbegaafd? Je hoeft je niet aan te passen

Dit blog is het vierde blog in de serie: hoogbegaafd, jezelf zijn, aanpassen en verbinding maken. Een vijfluik dat ik op verzoek schreef en waar ik veel reacties van hoogbegaafden op krijg. Reacties van herkenning, moeite om toch steeds dichtbij jezelf te blijven en het niet alleen te kunnen. Dat is ook wat ik je mee wil geven: je hoeft je levenspad niet alleen te lopen! Zoek mensen om je heen die je aanvoelen, begrijpen, erkennen en waarderen. Dat scheelt al zoveel!

Lees hier blog 1: Hoogbegaafdheid en zelfbeeld. Maak jij jezelf onnodig klein?

Lees hier blog 2: Hoogbegaafd? Minder kritisch, meer jezelf zijn.

Lees hier blog 3: Hoogbegaafd: laag zelfbeeld versus jezelf zijn.