hoogbegaafd deuren openen

Hoe deuren geopend kunnen worden, door en voor hoogbegaafdheid

Wanneer mensen zich bewust worden van hoogbegaafdheid openen zich deuren die ze nooit gedacht hadden. Ik hoor vaak over een feest van herkenning. Zij voelen zich begrepen, erkend en herkennen veel intense elementen in hun ‘zijn’. Dit blog gaat over diversiteit in hoogbegaafdheid, vooroordelen en (geen) labels plakken. Lees ook hoe deuren geopend kunnen worden wanneer je erkent dat je hoogbegaafd bent.

Deuren geopend voor hoogbegaafdheid

Je vraagt je misschien af: hoe openen ongedachte deuren zich? Om meteen maar met de deur in huis te vallen: drie belangrijke aspecten dragen daaraan bij. Hieronder een opsomming en verderop uitleg over deze drie aspecten.

  1. Een positief zelfbeeld van hoogbegaafden draagt bij aan zelfvertrouwen en meer succes. Het zelfbeeld van hoogbegaafden kent velerlei schakeringen, en in de praktijk is dat niet altijd even positief.
  2. Een hoogbegaafde heeft in de praktijk veel persoonlijke overtuigingen en vooroordelen over zichzelf en zijn naasten. Iemand om in vertrouwen mee te sparren en reflecteren helpt bij het elimineren van misleidende en onterechte overtuigingen.
  3. Goede voorlichting en coaching, naast inzicht in de eigen talenten en drijfveren en het aanwezige potentieel opent deuren die men nooit voor ogen had.

Herkennen van hoogbegaafdheid

Herkenning begint bij het definiëren van hoogbegaafdheid. Een aantal bekende experts heeft een zo goed als complete verwoording van hoogbegaafdheid in een model gevat. Dit model is het Delphi- model Hoogbegaafdheid.

Definitie hoogbegaafdheid

Een hoogbegaafde is een snelle en slimme denker, die complexe zaken aankan. Autonoom, nieuwsgierig en gedreven van aard. Een sensitief en emotioneel mens. Intens levend. Hij of zij schept plezier in creëren.

Elke hoogbegaafde volwassene past natuurlijk slechts ten dele in het model. In sommige eigenschappen herkent hij of zij zich helemaal en in andere juist minder.

Dé hoogbegaafde bestaat niet

Het Delphi-model is een ideaaltypische kenschets. Net zoals dé allochtoon of dé Nederlander, bestaat dé hoogbegaafde ook niet. Toch kan men de Nederlander wel een beetje uittekenen. En de ene Nederlander zal beter in het plaatje passen dan de andere Nederlander. Zo is het ook met hoogbegaafde mensen. Hieronder vind je een foto van het Delphi- model.

Afbeelding met schermafbeelding

Automatisch gegenereerde beschrijving

Diversiteit in hoogbegaafdheid

Een en ander betekent dat een hoogbegaafde van alle in dit model genoemde kenmerken weliswaar behoorlijk wat van in huis zal hebben, maar niet van alles evenveel of extreem veel in huis hoeft te hebben.

De ene hoogbegaafde heeft bijvoorbeeld veel van het autonome en minder van het gedrevene. De andere hoogbegaafde is enorm snel, maar veel minder productief. En iemand anders is extreem creatief en uiteindelijk helemaal niet zo sensitief.

Naar mate iemand meer of minder van de persoonskenmerken van hoogbegaafdheid in huis heeft, kan je hem meer als hoogbegaafd beschouwen. Uiteindelijk is het dan zo dat, naarmate iemand van wel erg weinig persoonskenmerken iets in huis heeft, en er dan ook nog van flink wat van die persoonskenmerken niet zo heel in aanleg aanwezig is, dat we dan niet meer van hoogbegaafdheid willen spreken.

Positief zelfbeeld

Alle negatieve kenmerken van hoogbegaafdheid zijn in dit model weggestreept. Dit resulteert uiteindelijk in een weergave van een ideaaltypisch positief zelfbeeld.

Niet elke hoogbegaafde zal op elk persoonskenmerk even hard uitblinken. Maar het ideaaltypische plaatje dat door de onderzoekers is gegenereerd bestaat uit elementen die in de kern allemaal iets moois in zich hebben.

Vooroordelen over hoogbegaafdheid

Een positief zelfbeeld kan voor sommige hoogbegaafden een weldadig tegenwicht bieden tegen de negatieve stigma’s en geringschattende vooroordelen die er over hen in de samenleving de ronde doen.

Deze vooroordelen hebben veel hoogbegaafden in zekere mate- en doorgaans onbewust- geïnternaliseerd. Daarmee bedoel ik: verinnerlijkt, ze denken zelf dat de vooroordelen waar zijn.

Deuren geopend voor hoogbegaafdheid

De creatie van een positief zelfbeeld kan ook een hulpmiddel zijn bij de emancipatie van de groep hoogbegaafden als geheel. Dit is een groep die tot op heden voor een deel toch gemakkelijk miskend en soms zelf achtergesteld werd.

Ook werkgevers zien niet altijd de meerwaarde zoals innovatief talent, analytisch vermogen en grote betrokkenheid van hoogbegaafde medewerkers. Veel talent ligt voor het grijpen, maar wordt onvoldoende benut. (Met alle gevolgen als een oplopend verzuimpercentage, verminderd rendement en negatief imago als gevolg).

Positief zelfbeeld als basisvereiste voor hoogbegaafden

Een positief zelfbeeld is een basisvereiste voor alle hoogbegaafden. Zonder een positief zelfbeeld bereiken hoogbegaafden nooit, dat ze als groep een kloppend en prettig imago opbouwen. Maar los hiervan is een positief zelfbeeld absoluut noodzakelijk voor persoonlijk geluk en succes en voor acceptatie door anderen.

Dit alles geldt niet alleen voor hoogbegaafden, maar ook voor elke man, vrouw, therapeut, docent, manager en wie dan ook.

Geen labels maar deuren geopend voor hoogbegaafdheid

Sommige hoogbegaafden zitten helemaal niet te wachten op een definitie van zichzelf. Toch is het wel handig om wat preciezer te weten waarin hoogbegaafden zo anders zijn dan anderen. En deuren kunnen worden geopend voor hoogbegaafdheid!

Al is het maar omdat het de hoogbegaafden zelf kan helpen om in de samenleving wat gemakkelijker hun draai te vinden. Maar ook voor dierbare naasten en voor collega’s op het werk is het handig om te weten waarin hoogbegaafden van gemiddeld begaafde mensen kunnen verschillen.

Wat nu?

Wanneer je twijfelt of je hoogbegaafd bent en daar duidelijkheid in wilt hebben kan je een intelligentietest doen. Echter, intelligentietesten meten zelden talenten binnen afzonderlijke gebieden. De focus ligt te vaak op het cijfer waardoor talenten als creativiteit, gedrevenheid of autonomie, even belangrijke aspecten van een persoon, niet meetellen aan de belangrijke beschrijving van iemands persoonlijkheid.

Hoogbegaafdheid is namelijk maar één aspect van iemands persoonlijkheid. Echter wel een belangrijk aspect dat zonder twijfel verstrekkende gevolgen heeft voor iemands leven.

Een talentenanalyse geeft duidelijk en overzichtelijk de verschillende talenten van iemands persoonlijkheid weer. Gedegen uitleg van iemand die daarvoor is opgeleid, én verstand heeft van hoogbegaafdheid maakt veel zaken duidelijk en helpt om goed om te gaan met je hoogbegaafdheid.

Meer weten over hoe deuren worden geopend voor hoogbegaafdheid

In de blogs op deze website lees je over diverse onderwerpen die met hoogbegaafdheid samenhangen. Ook heb ik platform Hoogbegaafd 3.0 opgericht.

Hoogbegaafd 3.0 is een platform voor het uitwisselen van inspiratie, kennis delen en ervaringen. Op dit platform helpen we elkaar in co- creatie en creativiteit en met out of the box denken om verder te komen. Voel je vrij daarbij aan te sluiten.

Wil je één op één doorpraten welke deuren zich voor jou kunnen openen? Neem contact via onderstaande button op voor een gratis videocall van dertig minuten.

Inspiratie uit het boek: ‘Hoogbegaafd Dat zie je zó!’ Red. Maud Kooijman- van Thiel